Ege ve Akdeniz'in ortasında parmak gibi uzanan Datça yarımadasında köyler yarımadanın batısına doğru daha bir yoğundur.Doğudaki Emecik Köyünden başlayarak yarımadanın en ucundaki Yazı köyüne kadar Datça köylerini tanıtmaya çalışacağım. Köylerden Datça merkezine hergün belirli saatlerde yapılan minübüs seferleri ile ulaşılmaktadır.Vasıtaların kalkış saatlerini sayfamda veriyorum. Yarımadanın batı kısmında yer alan köyler:Sındı, Mesudiye, Yaka, Cumalı, Yazı köylerine bölgeye Betçe denmesinden dolayı Betçe köyleri de denir.Son yıllarda artan turizm nedeniyle bu köylere doğru bir akın vardır, bir çok yer doğal sit alanı içindedir.maalesef turizm geldiği yörelere bir gelir getirmenin yanında bazı zararlar da vermektedir;bunlardan birisi yarınmadanın eşsiz doğası çarpık bir yapılaşmayla yok olmaktadır, tabii bunun sonucu zamanla turizm üzerinde de görülecektir.
Merkeze yakın köyler Hızırşah, Kızlan, Karaköy köyleridir.Hızırşah yöresel dilde batır, Karaköy'de Körmen diye söylenir.Doğuda tek başına kalan en uzak köy Emecik köyüdür ( 20 km ileride )Betçe dediğimiz yöredeki köyler Akdenize bakan kıyıları sayesinde Turizm gelirlerinden nasibini almakla birlikte , Tarıma dayalı ekonomi etkisini sürdürmektedir. Badem üretimi başta olmak üzere zeytin ve dolayısıyle Zeytin yağı, bal belli başlı gelir kaynağıdır.Güler yüzlü sevecen insanlarla karşılaşırsınız.Merkeze yakın köylerde Tarımsal üretim en büyük gelir kaynağıdır.Bu köylerden Kızlan ve Karaköy verimli toprakları ile Datça ilçesinin sebze ihtiyacının büyük bir kısmını karşılarlar.Datça merkezinde oturan yerli halkın büyük bir bölümü bu köylerden merkeze gelmişlerdir dolayısıyle Köyle merkezin ilşkisi sıkı bir biçimde sürmektedir , bir çoğunun akrabası köylerde oturmaktadır.
Datça köylerindeki turizm faaliyetlerinde köy yaşantısından kopmamış bir çok turistik tesis ile karşılaşırsınız , köylerden gelen doğal ürünler , eski evler , doğal güzellikler insanları cezbeder.Ben fırsat buldukça Datça köylerini gezerek belgeliyorum, ana sayfayı tıklayarak diğer sayfalarımda bunları görebilirsiniz.
Köyleri harita üzerinde rakamlarla gösterdim. Marmaris'ten geliş yönünden başlayarak 1- Emecik 2 -Kızlan 3-Hızırşah 4-Karaköy 5- Mesudiye 6-Sındı 7-Yaka 8-Cumalı 9- Yazı köyleri. Çeşme Köy Cumalı köyüne bağlı bir mahalledir.
Datça köylerinde ilgimi çeken birbirlerine yakın olmalarına karşın her köyün kendine özgü bir sosyal dokusu ve doğal yapısının olması . Yarımadanın uç tarafındaki köyleri kapsayan bölgeye Datçalılar arasında " Betçe" denilmekte bu köyler; Yakaköyü , , Sındı ve Cumalı , Yazı köyleri . Bu köyler arasındaki benzerlikler daha fazla.
EMECİK KÖYÜ
Fotoğrafta da görülen Emecik Köyünün İlk Kurulduğu tepeyi gezerek bir sayfa hazırladım,ayrıntı ve fotoğraflar için tıklayınız.
Datça'ya 20 km mesafedeki bu köy Datça'ya gelirken ilk köy. İnternette araştırdığınızda köyle ilgili tek bir ağızdan çıkmış rivayetler var, bilimsel bir gerçekliliği olduğunu sanmıyorum . Emecik dağının eteklerinde kurulmuş bir köy, daha sonra kıyılara doğru inilmiş . İlk Datça'ya geldiğimde tek tük evler varken şimdi her taraf bina ile doldu . Karaincir ve Sarıliman koyları arasındaki bu düzlükler Emeciğin en verimli alanları oysa.
Ovaya inmenin öyküsü o yıllarda gazeteleri epey meşkul etmişti zamanla unutulup gitti . Köyü heyalan bölgesi göstererek düzlüklerde yapılaşma sağlanıyor ama köy dağın eteklerinde sapasağlam duruyor. Bence zemini düzlüklerden sağlamdır. Maalesef Datça'da bir çok eşsiz koy , sahiller, verimli ovalar çeşitli şekillerde yapılarla dolmuş vaziyette .
Emecik köyünün Hem Ege'de hem de Akdenizde birbirinden güzel sahilleri var .Yukarıdaki yere yeni gittim, insan kendisini o western filimlerinin çekildiği ıssız doğada gibi hissediyor, burası Ege tarafında Gökova körfezine balıyor. Bir kaç yolu varmış benim gittiğim yol bayağı bozuktu Sahile indiğinizde yol düzeliyor ve iki yöne ayrılıyor.Ben sol tarafa gittim. Burasının adı "Meriç" eğer sağa doğru devam etseymişim "Alavara"ya ulaşılıyor,arkadaşlar burada korunaklı bir koy olduğunu söylediler. Bozuk yola rahmen bir daha gitmem gerekecek anlaşılan .
Yol boyunca arı kovanlarıyla karşılaştım, geçerken arabaya hücum ettiler .
Akdeniz tarafında Hisarönü körfezine bakan Sarıliman'dan görünüş . Sarı limandan önceki Karaincir koyunun etrafında Özil tatil sitesi var burası da yapılarla çevrilmiş vaziyette. Emecik sahilleriyle ve dağlık alanlarıyla eşsiz doğal güzelliklere sahip gelecek yıllarda fırsat buldukça buraları gezmeye çalışacağım.
Kasım 2010 hafta sonları yapmış olduğumuz gezilerde emecik köyü arazilerinde geziler yaptım,Akdeniz ve Ege Tarafını ayrı ayrı gezdim.Piknik alanları , eşsiz koylar ve sahiller ile karşılaştım. Bu gezilerimin linkleri aşağıdadır.
KIZLAN KÖYÜ
Kızlan köyü Datça merkeze 10 km mesafede , Datçaya gelirken 2. köy, köprü üzerinden ana yoldan saparak köyün merkezine kadar 1 km kadar gidiliyor. Çok geniş tarım arazilerine sahip , Kızlan ovası yörenin en verimli ovalarından. Köy sırtını dağlara yaslamış arkası ege denizi . Kızlan köyünün akdeniz kıyısında da verimli arazileri bulunmakta .Arazinin büyük bir kısmıBadem ve zeytin ağaçlarıyla kaplıdır.Verimli, sulak kısımlarda Datça'nın sebze ihtiyacının büyük bir kısmı karşılanır.
Ege kıyısında bulunan koyları , tarihi yel değirmenleri ile tanınıyor.
HIZIRŞAH KÖYÜ
Merkeze 6 km uzaklığı ile en yakın köy, okuma oranının oldukça yüksek olduğu köylerden ve kendine özgü bir sosyal yapısı var. Eski yapılar bir çok yerde duruyor. İnsanların ilişkisi çok sıcak, her erkek mutlaka kahveye çıkar ve birbirlerini sıkça görürler . Yaz akşamları kadınlar evlerinin önüne çıkarak Anadolu havasını yansıtıyorlar .
Geleneksel mimariyi yansıtan sokakları, tarihi camisi , kilisesi, kalesi , doğal güzellikleri ile gezilmesi gereken köylerimizden.Geleneksel ipek dokumacılığını da yerinde görebilirsiniz.Hızırşah köyü ile ilgili sayfamın linki için tıklayınız.
KARAKÖY(Körmen)
Karaköy Datça yarımadasının Ege Denizine bakan kısmında ve Datça merkeze 10 km mesafede .İlk kuruluş yeri denizden içerde olmasına karşılık son yıllarda yapılaşma kıyıya yakın düzlüklere yapılıyor . Köy halkının büyük bir kısmı geçimini tarımdan karşılar.Verimli topraklarında her tür sebze ve meyva yetişir, zeytincilik ve badem üretimi de yaygındır. Her tarafı ayrı güzellikte bir köyümüz . Sahiline gelince , her yerden denize girilebilir fakat burası yazın kuzey rüzgarlarına açık olduğu için deniz biraz dalgalıdır .Yat limanına Bodrum'a sefer yapan feribotlar yanaşır. Ayrıca bir de balıkçı barınağı vardır
Karaköy sulak bir alan üzerinde olduğu için Kızlan köyüyle birlikte Datça'nın sebze ihtiyacını karşılayan köylerdendir.Tarihi evleri , kendine özgü doğal güzellikleri ile Datça'mızın görülesi yerlerinden.Karaköy ile ilgili ayrıntılı sayfam için tıklayınız.
MESUDİYE
Mesudiye deyince hemen koyları aklımıza geliyor. Datça merkeze 18 km uzaklıkta . Sırasıyla kızılbük , Hayıtbükü , Ovabükü . İnerken Mezgit mahallesinden geliyorsunuz devam ederseniz Hayıtbükü ve Ovabükü sahillerine ulaşırsınız . Mesudiyenin asıl merkezine "Avlana"deniyor, muhtarlık burada. Biraz yukarı çıkarsanız "Damarası" mahallesi var. Meşeçukuru, Mezgit, Döşeme , Bahçearası, Turizmin gelişmesiyle ovaya doğru iniş sonrası ovabükü, hayıtbükü, kızılbük diğer mahalleleri. Köy ilk kuruluş yeri olarak dağlık kısımlara kurulmuş ama son yıllarda turizmin de gelişmesiyle ova ve kıyı kısımlara iniliyor. Mesudiye arazilerinin büyük bir kısmı dağlık, buralarda çam ağaçları, zeytin ağaçları doğaya ayrı bir güzellik katıyor. Son zamanlarda buralarda da yapılaşma hızlandı, gösterişli taş evler dikkat çekiyor. Mesudiye ovası da Datça'nın verimli ovalarından . Badem ağaçları da bolca , onlar biraz daha düzlüklerde.
SINDI KÖYÜ
Daha önce de bahsettiğim gibi köylerimiz pırıl pırıl ,Sındı da benim sık gittiğim köylerden. Datça merkeze 20 km mesafede. Etrafı dağlarla çevrili ana yoldan içerde . Çok değişik bir iklimi var vadiden gelen serin rüzgarlar yazın da hoş bir serinlik yaratıyor. Çok güzel doğal güzelliklere sahip, köyün su sorunu var , buralarda su bulmak kolay değil . Arazilerin bir çoğu yabancılara şimdiden satılmış. Köyün geçimini badem, zeytin ve bal üretimi sağlıyor.Baharda buralara gelirseniz ovada çiçek açmış badem ağaçlarıyla inanılmaz görüntüler karşınıza çıkar.
YAKA KÖYÜ
Betçe bölgesinin küçük köylerinden ; son yıllarda turizmin gelişmesiyle birlikte insanlar taş evlerini satarak köyün sahil kesimlerine doğru kayıyorlar. Datça merkeze 20 km mesafede.
CUMALI KÖY
Datça merkeze 25 km mesafede, mersincik koyuna giderken geçmiştim , fotoğrafı o zaman çektim. Her tarafı diğer Betçe köyleri gibi badem ve zeytin ağaçlarıyla kaplı. Buldukları her yeri değerlendirmişler.Cumalı köyü halkının bir kısmı Turistik etkenlerin etkisiyle kıyılara yerleşmişlerdir. Bu sebeple mahallesi olan Çeşmeköy turistik yollar üzerinde olması nedeniyle daha yoğundur , Cumalı Köyü Muhtarlığı ve İlköğretim okulu da buradadır.
YAZIKÖY
Datça merkeze 28 km uzaklıkta .Yarımadanın en son köyü , buradan sonra Knidos ile ilgili kalıntılar görülmeye başlıyor. Yazı köyü geleneksel Datça mimarisi açısından da önemli bir yerleşim yeri.
Yazı Köy Kalesi, koyları ,ve sokakları ile ilgili bir çok sayfa yaptım. Cumalı ve Yazı köy ile ilgili hazırladığım sayfa için tıklayınız.
Metin ve fotoğraflar izinsiz ve www.datcadetay.com adresi belirtilmeden kullanılamaz.
|
